Tryb samolotowy w samolocie - dlaczego musisz go włączyć? Wyjaśniamy fakty i mity

Przed każdym lotem stewardessy proszą o włączenie trybu samolotowego. Zastanawiasz się wtedy pewnie, czy jeden smartfon rzeczywiście może zakłócić lot? Czy na pewno brak włączonego trybu samolotowego zagraża bezpieczeństwu samolotu? Sprawdźmy to!

Czemu w samolocie trzeba włączyć tryb samolotowy?

Włączenie trybu offline (trybu samolotowego) wyłącza nadajniki telefonu, które na dużej wysokości mogą zakłócać zarówno łączność radiową załogi, jak i naziemne sieci komórkowe. Urządzenia mobilne na dużej wysokości zwiększają moc nadawczą, próbując połączyć się z odległymi stacjami bazowymi na ziemi. Prośba o włączenie trybu samolotowego w komórkach pasażerów na czas lotu to więc przede wszystkim środek ostrożności wymagany przez przepisy lotnicze.

Jakie korzyści przynosi tryb samolotowy w samolocie? Informacje w skrócie

• Tryb samolotowy w telefonie komórkowym dezaktywuje wszystkie moduły łączności bezprzewodowej, w tym GSM, LTE, 5G, Wi-Fi oraz Bluetooth.

• Przepisy lotnicze nakazują posiada włączonego trybu samolotowego wszystkim pasażerom przez caly czas trwania lotu.

• Pojedynczy telefon bez włączonego trybu samolotowego nie zagrozi bezpieczeństwu lotu, ale przepisy podchodzą do tematu z zachowaniem dużego marginesu ryzyka.

Czym jest tryb samolotowy i jak działa w Twoim telefonie?

Tryb samolotowy odłącza telefon od sieci komórkowej i wyłącza wysyłanie sygnałów radiowych. Twoje urządzenie nie emituje wtedy fal mogących wpływać na elektronikę na pokładzie samolotu. Pomimo tego ekran dotykowy, aparat fotograficzny oraz zainstalowane gry będą działać normalnie, ale stracisz możliwość wykonywania połączeń i korzystania z mobilnego internetu.

Jak włączyć tryb samolotowy?

Aktywacja trybu samolotowego zajmuje zaledwie kilka sekund. Możesz to zrobić na dwa proste sposoby, zależnie od posiadanego oprogramowania:

• W systemie Android: przesuń palcem z góry ekranu na dół, aby otworzyć panel szybkich ustawień, a następnie dotknij ikony z symbolem samolotu.

• W systemie iOS (iPhone): otwórz Centrum Sterowania, przesuwając palcem z prawego górnego rogu ekranu w dół, po czym kliknij pomarańczową ikonę samolotu.

Możesz ponownie włączyć Wi-Fi lub Bluetooth po aktywacji tego trybu, jeśli linia lotnicza zezwala na korzystanie z tych technologii na danej wysokości.

Przeczytaj również: Dlaczego tanie linie lotnicze są tanie? Sekrety modelu low-cost

Mam włączony tryb samolotowy - co usłyszy osoba próbująca się do mnie dodzwonić?

Dzwoniący usłyszy standardowy komunikat o braku dostępności abonenta, jeśli spróbuje nawiązać połączenie z telefonem w trybie samolotowym (trybie offline). System może również przekierować go bezpośrednio na pocztę głosową. Telefon w tym trybie nie wysyła sygnałów do stacji bazowych, więc sieć traktuje go jak urządzenie całkowicie wyłączone.

Dlaczego w samolocie trzeba włączyć tryb samolotowy? Powody techniczne

Przepisy lotnicze, wprowadzając rekomendację odnośnie włączonego trybu samolotegowego podczas lotu, mają za cel minimalizację nakładania się sygnałów radiowych o różnych częstotliwościach. Obecne samoloty posiadają jednak dobre zabezpieczenia, które poradziłyby sobie w takiej sytuacji, ale ostrożność nakazuje eliminowanie każdego potencjalnego źródła zakłóceń.

Jak powstają zakłócenia w słuchawkach pilotów i kontrolerów?

Słyszałeś kiedyś charakterystyczny, rytmiczny terkot w głośnikach domowych, zanim Twój telefon odebrał SMS-a? Dokładnie takie same zakłócenia w słuchawkach pilotów pojawiają się, gdy pasażerowie nie włączą trybu samolotowego.

Setki telefonów szukających zasięgu generują szum, który utrudnia załodze odbiór komunikatów z ziemi. Zrozumienie poleceń kontrolera jest wtedy znacznie trudniejsze, co potencjalnie mogłoby zagrozić bezpieczeństwu lotów podczas lądowania przy złej widoczności.

Ciekawostka: Nie ma dowodów, że pojedynczy telefon bez włączonego trybu samolotowego zakłóci pracę samolotu, jednak wyłączenie transmisji przez wszystkich pasażerów ogranicza łączny szum radiowy i ułatwia załodze odbiór komunikatów.

Jak na telefon wpływa praca stacji bazowych (BTS) na ziemi?

Samolot pasażerski porusza się z prędkością około 800-900 km/h na wysokości kilku kilometrów. Telefon w samolocie będzie próbował połączyć się z nadajnikami na ziemi, ale przy tej prędkości będzie przełączał się między kolejnymi stacjami BTS co kilka sekund.

Może to spowodować dodatkowe obciążenie dla infrastruktury telekomunikacyjnej na obszarze, nad którym akurat lecisz. Co więcej, może na tym ucierpień Twoja bateria w telefonie i szybciej się rozładować. Smartfon używa bowiem w takiej sytuacji maksymalnej mocy nadawczej do znalezienia stabilnego sygnału.

Dlaczego współczesne systemy nawigacyjne wymagają ochrony przed starszą elektroniką?

Samoloty takich producentów jak Boeing czy Airbus, które są aktualnie produkowane, przechodzą wiele testów odporności na fale elektromagnetyczne. Jednak starsze typy samolotów, które wciąż latają we flotach niektórych przewoźników, mogą gorzej znosić obecność aktywnych emiterów fal radiowych.

Zakłócenia systemów nawigacyjnych pozostają w ich przypadku zagrożeniem raczej teoretycznym niż potwierdzonym, ale procedury bezpieczeństwa opierają się na zasadzie zerowego ryzyka. Dlatego zakaz nadawania sieci komórkowej dotyczy wszystkich typów statków powietrznych bez wyjątku.

Jak działa internet na pokładzie samolotu?

Skoro transmisja komórkowa musi być wyłączona, pokładowy internet korzysta z innych technologii. Dostęp zapewnia najczęściej jedno z dwóch rozwiązań.

• Łączność satelitarna – anteny na grzbiecie kadłuba łączą się z satelitami (np. sieć Starlink, którą wdraża coraz więcej flot), co daje szybki internet nawet nad oceanem.

• Sieć naziemna Air-to-Ground – samolot odbiera sygnał od masztów na ziemi, co sprawdza się głównie nad lądem.

Za dystrybucję sygnału w kabinie odpowiada pokładowy router Wi-Fi, a nie sieć komórkowa Twojego operatora. Dlatego z internetu korzystasz przez Wi-Fi przy włączonym trybie samolotowym. Coraz częściej działa też technologia pikokomórek — miniaturowa stacja na pokładzie przejmuje sygnał telefonu i przekazuje go przez satelitę, dzięki czemu urządzenie nadaje z minimalną mocą i nie zakłóca sieci naziemnych.

FAQ

Czy brak włączonego trybu samolotowego powoduje bezpośrednie zagrożenie katastrofą?

Nie, pojedynczy telefon bez włączonego trybu samolotowego nie doprowadzi do nagłej awarii silników czy wyłączenia autopilota. Przepisy zachowują w tej kwestii bardzo duży margines bezpieczeństwa: teoretycznie sygnały wielu aktywnych telefonów mogą nakładać się na częstotliwości używane w lotnictwie, dlatego załoga woli wykluczyć nawet niewielkie ryzyko zakłóceń podczas startu i lądowania.

Które linie lotnicze nie nakazują włączania trybu samolotowego?

Większość przewoźników na całym świecie wymaga uruchomienia trybu samolotowego (offline). Komisja Europejska wydała decyzję zezwalającą na korzystanie z sieci 5G na pokładach samolotów dzięki instalacji specjalnych mikrokomórek. Urzędy takie jak EASA oraz FAA stale monitorują te wdrożenia.

Mimo to procedury bezpieczeństwa linii lotniczych takich jak Ryanair, Wizz Air czy Lufthansa wciąż nakazują wyłączenie transmisji komórkowej podczas startu i lądowania. Zawsze stosuj się do poleceń personelu pokładowego, niezależnie od unijnych przepisów.

Czy w trybie samolotowym można korzystać z pokładowego Wi-Fi?

Możesz połączyć się z siecią bezprzewodową przy włączonym trybie samolotowym, jeśli Twój przewoźnik udostępnia taką usługę na wysokości przelotowej. Możesz aktywować Wi-Fi w ustawieniach telefonu dopiero wtedy, gdy kapitan wyłączy sygnalizację "zapnij pasy". Transmisja komórkowa 3G/4G/5G musi jednak pozostać wyłączona przez cały czas trwania lotu.